آموزش دوخت دمکنی آشپزخانه

مراحل دوخت دمکنی ساده

 طرز دوخت دمکنی ساده شامل مراحلی می باشد که در ادامه به آن پرداخته ایم:

مرحله اول:

• درب قابلمه را روی پارچه بگذارید و دور آن را با خودکار حرارتی یک دایره بکشید و با یک سانت فاصله از خط کشیده شده دور تا دور دایره را با قیچی برش بزنید؛
• روی یک پارچه دیگر همین کار را تکرار کنید و بعد آن را برش بزنید؛
• همین دایره را روی لایکو کوبیده شده ایجاد کنید.

مرحله دوم:

• قسمت دیگری از پارچه خود را به صورت مستطیل با عرض 10 تا 15 سانتی متر و طول آن نیز با اندازه دور تا دور دایره برش بزنید؛
• سه لایه برش دایره ای (دو عدد پارچه و لایکو) را روی هم گذاشته به صورتی که لایکو وسط دو تا پارچه دایره ای قرار بگیرد و دو طرف چپه پارچه به سمت لایکو باید باشد؛
• با سوزن ته گرد یا سوزن ته مروارید سه تکه دایره ای را روی هم محکم کنید؛
• یک لبه از پارچه مستطیلی که برش زده اید را به اندازه دو سانتی متر به داخل تا زده و قسمتی از طول پارچه را هم تا بزنید و با سنجاق قفلی آن را ثابت کنید و دوخت بزنید.

مرحله سوم:

• لبه پارچه مستطیلی که دوخت نخورده را دور تا دور دایره بگذارید و با سوزن ته گرد ثابت کنید؛
• ابتدا و انتهای مستطیل را هم به یک دیگر دوخت بزنید.

مرحله چهارم:

در این مرحله پارچه را زیر چرخ ببرید و شروع به دوختن کنید و قسمت هایی که سوزن زیدن را آرام آرام برداشته و چرخ کنید.

مرحله پنجم:

• برای اینکه کارتان جلوه بیشتری پیدا کند می توانید از نوار اریب های دو سانتی برای دوخت لبه ها استفاده کنید؛
• برای این کار نوار اریب را روی لبه کار فیکس کرده و با چرخ بدوزید.

مرحله ششم:

• کش یک سانتی را به وسیله سنجاق قفلی از داخل قسمت دو سانت دوخته شده پارچه مستطیلی عبور دهید و کش را بکشید تا کار چین بخورد؛
• حالا سر و ته کش را با هم دوخت بزنید و آن قسمت از لبه پارچه که برای عبور کش باز گذاشته بودید را نیز بدوزید.

مرحله آخر:

دمکنی شما  آماده استفاده است.

آموزش تصویری دوخت دمکنی

اگر تا امروز حتی یک‌ بار هم خیاطی نکرده‌ اید، نگران نباشید. دوخت دمکنی آشپزخانه یکی از ساده‌ ترین و راحت‌ ترین کار های خیاطی است و دقیقاً برای شروع یادگیری دوخت مناسب می‌ باشد. در این آموزش تصویری، سعی کرده‌ ایم تمام مراحل را به‌ صورت واضح و قدم‌ به‌ قدم توضیح دهیم تا شما بتوانید بدون نیاز به کلاس یا دوره خاص در خانه دمکنی بدوزید.

وسایل مورد نیاز برای دوخت دمکنی

قبل از شروع کار، وسایل زیر را آماده کنید:

• پارچه اصلی (ترجیحاً پنبه‌ ای یا کتان)؛
• پارچه آستر (برای حفظ بهتر حرارت)؛
• قیچی تیز؛
• متر خیاطی؛
• سوزن و نخ یا چرخ خیاطی؛
• سنجاق ته‌ گرد.

نکته مهم برای مبتدی‌ ها: پارچه‌ های پنبه‌ ای و کتان بهترین انتخاب می باشد، چون لیز نمی باشد و دوخت آن‌ ها بسیار راحت‌ تر است.

اندازه‌ گیری قابلمه

1. ابتدا قطر دهانه قابلمه را با متر اندازه بگیرید؛
2. سپس 2 تا 3 سانتی‌ متر به این اندازه اضافه کنید تا دمکنی بعد از دوخت، کاملاً روی قابلمه بنشیند و کوچک نشود.

برش پارچه

پارچه اصلی را به شکل دایره و طبق اندازه‌ ای که به دست آورده‌ اید برش بزنید. همین کار را دقیقاً برای پارچه آستر هم تکرار کنید.

اگر تازه شروع به کار کرده اید بهتر است:

1. ابتدا دایره را روی کاغذ بکشید؛
2. الگو را ببُرید؛
3. سپس الگو را روی پارچه قرار داده و برش بزنید. این کار احتمال اشتباه را به حداقل می‌ رساند.

قرار دادن آستر

پارچه اصلی و آستر را روی هم قرار دهید به‌ صورتی که:

• روی پارچه‌ ها به سمت داخل باشد؛
• پشت پارچه‌ ها به سمت بیرون قرار بگیرد؛
• لبه‌ ها را با سنجاق ثابت کنید تا هنگام دوخت جا به جا نشوند.

نکات طلایی برای موفقیت در دوخت دمکنی

• قبل از برش پارچه، حتماً اندازه‌ گیری را دوباره چک کنید؛
• از قیچی تیز استفاده کنید تا لبه‌ ها تمیز در بیاید؛
• بعد از یادگیری مدل ساده، می‌ توانید سراغ مدل‌ های تزیینی بروید.

نکات ضروری برای دوخت دمکنی

در ادامه مطلب به نکات مهم و ضروری برای دوخت دمکنی پرداخته ایم که عبارتند از:

• برای دوخت دمکنی از پارچه هایی استفاده کنید که قدرت جذب آب بالایی داشته باشد. دقت کنید پارچه ای که انتخابی می کنید رنگ پس ندهد تا پس از مدتی رنگ آن از بین نرود؛
• حتما نهایت بهداشت و نظافت را در نگهداری دمکنی رعایت کنید و پس از هر بار استفاده آن را در جایی قرار دهید تا سریعاً خشک شود در غیر این صورت محل مناسبی برای تجمع قارچ ها و میکروب ها می شود و پس از مدتی بوی نامطبوعی می گیرد؛
• دمکنی را با آب دمای 30 درجه و به صورت دستی بشویید؛

• استفاده از دمکنی برای غذاهایی مانند ماکارونی باعث می شود تا کمی از چاشنی یا رب غذا به دمکنی بچسبد و اگر این موارد بعد از پخت غذا تمیز نشود دفعه بعد که بخواهید از دمکنی استفاده کنید این نواحی کثیف شده، می سوزد و باعث می شود دمکنی جدید شما جلوه زشتی پیدا کند؛
• اگر دوست دارید غذای سالم تری بخورید و کمتر روغن مصرف کنید، می توانید برای غذاهای سرخ کردنی خود هم از دمکنی های مخصوصی که برای آن ها تهیه کرده اید استفاده کنید. با استفاده کردن از دمکنی برای این نوع غذا ها بافت غذا بسیار نرم می شود و روغن کمتری هم مصرف می شود که البته بعضی از افراد سرخ کردنی ها را با همان خشکی  و ترد بودنشان می پسندن؛
• برای داخل دمکنی می توانید از پشم شیشه مخصوص یا لایکو کوبیده شده استفاده کنید؛
• همچنین می توانید به جای استفاده از الایکو و پشم شیشه از چندین لایه پارچه نرم و لطیف که از پارچه های دیگر اضافه مانده است استفاده کنید.

آموزش دوخت دمکنی کش دار

آموزش خیاطی برای دمکنی کش دار شامل مراحلی می باشد که ما در ادامه به آن پرداخته ایم:

 وسایل لازم برای دوخت دمکنی کش دار

• قیچی؛
• خودکار حرارتی؛
• پارچه به اندازه در قابلمه مورد نظر که می توانید در رنگ ها و طرح های مختلف انتخاب کنید؛
• کش یک سانتی متری؛
• سنجاق؛
• سوزن ته گرد؛
• پرگار؛
• چرخ خیاطی؛
• متر پارچه ای.

ترفند خیاطی: پارچه دمکنی را بهتر است قبل از استفاده یک بار بشویید تا آب رفت پارچه گرفته شود.

دوخت دمکنی کش دار یک پروژه ساده و کاربردی برای آشپزخانه است که حتی اگر تجربه زیادی در خیاطی نداشته باشید، می‌ توانید آن را به راحتی انجام دهید. این مدل دمکنی به علت داشتن کش در لبه‌ ها، کاملاً روی قابلمه فیت می‌ شود و هنگام استفاده جا به‌ جا نمی‌ شود، بنابراین بخار غذا به‌ طور کامل حفظ شده و پخت غذا بهتر انجام می‌ گیرد.

برای شروع، ابتدا اندازه دقیق درب قابلمه را بگیرید و آن را روی پارچه اصلی پیاده کنید. بهتر است حدود یک سانتی‌ متر به قطر الگو اضافه کنید تا فضای لازم برای دوخت و جای کش فراهم باشد. سپس همین الگو را روی لایه عایق مثل لایکو یا پشم شیشه و پارچه آستر پیاده‌ سازی کنید و برش بزنید.

در مرحله بعد، لایکو را بین دو لایه پارچه قرار دهید و با سنجاق یا سوزن آن‌ ها را ثابت کنید. یک نوار مستطیلی به عرض تقریبی 10 سانتی‌ متر و طول معادل محیط دایره آماده کنید. این نوار قرار است به دور دایره دوخته شود و محل عبور کش را ایجاد کند.

لبه داخلی نوار را به دایره بدوزید، سپس لبه خارجی را به داخل تا کرده و یک دوخت کانال‌ دار اجرا کنید تا بتوانید کش را از آن عبور دهید. کش را با کمک سنجاق قفلی وارد این کانال کنید، تا جایی که دهانه دمکنی جمع شود و اندازه آن با قابلمه هماهنگ گردد. در نهایت دو سر کش را به هم بدوزید و محل ورودی کش را ببندید.

برای زیباتر کردن کار، می‌ توانید لبه‌ ها را با نوار اریب یا تور تزیین کنید. همچنین انتخاب پارچه‌ های رنگی یا طرح‌ دار هماهنگ با آشپزخانه جلوه بیشتری به دمکنی شما خواهد داد. تهیه این مدل هم اقتصادی است و هم باعث می‌ شود دمکنی دقیقاً با نیاز و سلیقه شما مطابقت داشته باشد.

مدل های دمکنی فانتزی

برای دوخت دمکنی جدید و فانتزی دقیقا مطابق با توضیحات مراحل دوخت دمکنی ساده پیش ببرید و می توانید از پارچه های مختلف با رنگ های فانتزی استفاده کنید و با دوخت پاپیون و شکل های عروسکی می توانید دمکنی فانتزی زیبایی را بدوزید. در ادامه مطلب به آلبوم انواع مدل دمکنی پرداخته ایم که عبارتند از: 

آموزش دوخت دمکنی مربع

دمکنی مربع برای قابلمه‌ ها یا ظروف مربعی و مستطیلی شکل بسیار کارآمد است و در آشپزخانه‌ هایی که از بخارپز یا ظروف پیرکس مربعی استفاده می‌ شود، کاربرد بالایی دارد. این مدل علاوه بر پوشش کامل سطح ظرف به دلیل فرم گوشه‌ دارش خروج بخار را به حداقل می‌ رساند.

برای شروع، ابتدا ظرف مورد نظر را روی پارچه اصلی قرار دهید و دور تا دور آن را با فاصله 1 تا 1.5 سانتی‌ متر علامت‌ گذاری کنید. این فاصله اضافی برای دوخت و گنجاندن عایق حرارتی لازم است.

پارچه را برش بزنید و همین کار را برای لایه عایق مثل لایکو یا پشم شیشه و پارچه آستر انجام دهید.

سه لایه را پارچه اصلی، لایکو، آستر روی هم قرار داده و گوشه‌ ها را با سنجاق ثابت کنید تا هنگام دوخت حرکت نکنند. برای لبه ها می‌ توانید از نوار اریب یا پارچه هم‌ جنس استفاده کنید تا پوشش زیبا و تمیزتری ایجاد شود.

اگر بخواهید دمکنی مربع شما روی ظرف ثابت باشد، می‌ توانید یک نوار کش‌ دار را به لبه‌ ها اضافه کنید. برای این کار کافی است نوار را به طول محیط مربع برش دهید، آن را به لبه‌ ها بدوزید و کش را داخل آن عبور دهید تا دمکنی جمع شده و به ظرف بچسبد.

برای زیباتر کردن کار، استفاده از پارچه‌ های طرح‌ دار یا ترکیب چند رنگ پیشنهاد می‌ شود. همچنین می‌ توانید گوشه‌ ها را با دوخت تقویت کنید تا شکل مربع حتی پس از شست‌ و شو حفظ شود.

آموزش دوخت دمکنی هلالی

مدل هلالی یکی از جذاب‌ ترین و خاص‌ ترین فرم‌ ها برای دمکنی است که بیشتر برای قابلمه‌ های کوچک یا ظروف گرد استفاده می‌ شود اما طراحی آن شبیه نیم‌ دایره با حاشیه تزئینی است. این مدل برای استفاده به‌ عنوان پوشش نیمه یا تزئینی نیز کاربرد دارد.

برای دوخت، ابتدا یک نیم‌ دایره روی پارچه اصلی رسم کنید که قطر آن کمی بزرگ‌ تر از قطر ظرف باشد. سپس همین شکل را روی لایکو و آستر بکشید و برش دهید. اگر بخواهید روی سطح ظرف را کاملاً بپوشاند، ارتفاع نیم‌ دایره را کمی بیشتر در نظر بگیرید تا لبه‌ ها خم شده و اطراف ظرف را بگیرند.

لایکو را بین دو لایه پارچه قرار دهید، سپس دور تا دور منحنی نیم‌ دایره را با دوخت ثابت کنید. برای لبه صاف نیم‌ دایره می‌ توانید یک بند یا کش اضافه کنید تا در صورت نیاز روی سطح قابلمه فرو برود و حالت جمع‌ شده پیدا کند.

در مدل تزئینی، لبه منحنی می‌ تواند با تور، نوار اریب یا چین پارچه‌ ای تزئین شود و جلوه بیشتری داشته باشد. این سبک دمکنی هلالی معمولاً با دستگیره پارچه‌ ای ست دوخته می‌ شود تا هماهنگی آشپزخانه را کامل کند.

جمع بندی

در این آموزش جامع از سایت هنرآموز یاد گرفتید که چگونه دمکنی آشپزخانه را در مدل‌ های متنوع از جمله کش دار، ساده، مربع و هلالی خودتان بدوزید. این کار نه تنها باعث صرفه جویی در هزینه می شود، بلکه به شما امکان می‌ دهد طرح و رنگ پارچه را دقیقاً مطابق سلیقه تان انتخاب کنید.

مدل کش‌ دار به دلیل آنکه کاملاً روی قابلمه فیت می‌ شود، باعث حفظ بخار و پخت بهتر غذا خواهد شد و برای برنج یا خوراک‌ هایی که نیاز به دم دارند، کارایی زیادی دارد. مدل ساده برای شروع کار و تمرین دوخت بسیار مناسب است و سرعت آماده سازی آن بالا است. دمکنی مربع برای ظروف و پیرکس‌ های چهار گوش طراحی شده و پوشش کامل آن مانع خروج بخار می‌ شود در حالی که دمکنی هلالی ظاهری زیبا و تزئینی دارد و اغلب برای قابلمه‌ های کوچک یا به عنوان ست همراه دستگیره استفاده می‌ شود.